Swięta Zofia - 15 maja

Św.Zofia z córkami, obrazek dewocyjny, wł. prywatna

Majowe załamanie pogody przyszło w tym roku dokładnie na zimnych ogrodników. Bezpośrednio po nich obchodzimy dzień św. Zofii (15.05), zwanej zimną Zośką

Według tradycji święta Zofia była zamożną wdową pochodzącą ze wschodniej części cesarstwa rzymskiego żyjącą w II w. lub na przełomie II i III w. Przybyła ona do Rzymu z córkami noszącymi imiona trzech cnót boskich: Pistis, Elpis i Agape (Wiara, Nadzieja i Miłość). Namiestnik Antioch wezwał Zofię, by złożyła ofiarę bogini Dianie. Gdy odmówiła, na jej oczach poddano torturom i ścięto jej nieletnie córki. Niektóre źródła mówią, że Zofia zmarła z bólu przy grobie dzieci, według innych również została ścięta.

Imię Zofia (gr. sophia) znaczy „mądrość”. Nie jest wykluczone, że to na jej cześć cesarz Konstantyn Wielki i jego syn Konstancjusz II wznieśli w Konstantynopolu słynną świątynię Hagia Sophia – Świętej Mądrości Bożej. Zofia należy do najbardziej znanych świętych chrześcijańskich, jest czczona w Kościele katolickim, prawosławnym, ormiańskim, koptyjskim i syryjskim. Jest patronką matek, wdów, wzywa się ją w niedoli i w przypadku szkód wyrządzonych przez przymrozki. Zazwyczaj przedstawia się ją w otoczeniu córek trzymających krzyże lub z atrybutami ich męki: Wiary z kotłem i rózgami; Nadziei z żelaznymi kleszczami, Miłości ze stosem, lub wszystkie z mieczami, którymi je ścięto. Bywa też przedstawiana w stroju królewskim z koroną na głowie i z berłem.

Imię Zofia w ostatnich latach należy do najczęściej nadawanych w Polsce, ale są też kraje, gdzie popularnością cieszą się imiona jej córek. W Rosji są to Wiera, Nadieżda i Lubow, w Bułgarii Wiara, Nadeżda i Lubow, a w krajach anglosaskich Faith, Hope i Charity. W Polsce sporadycznie nadawane jest imię Nadzieja.

Z imieniem i dniem świętej Zofii, a także jej sąsiadami zimnymi ogrodnikami, łączy się wiele porzekadeł. W ludowej tradycji Święta, choć nazywano ją zimną Zośką, miała naprawiać szkody w ogrodach i na polach wyrządzone we wcześniejszych dniach. Mówią o tym przysłowia: 

Święta Zofija kłosy rozwija

Za świętą Zofiją pola w kłos wybiją

Na świętą Zofiję deszcz po polach bije

Dla świętej Zosi kłos się podnosi


powered by