Nawożenie

Dwurzędowy siewnik taczkowy firmy „Melichar” wyprodukowany pomiędzy 1900 a 1920 rokiem. Użytkowany był w majątku Izabeli Starzyńskiej w Siedmiorogowie

Znaczenia nawożenia dla rolnictwa nie sposób przecenić. W zbiorach szreniawskich zgromadzono liczne muzealia związane z tematem zasilania roślin. Połowa eksponatów jest przekazem z jednostek państwowych, pozostała została zakupiona lub podarowana przez osoby prywatne. Już w roku powstania Muzeum (1964) Instytut Mechanizacji i Elektryfikacji Rolnictwa w Warszawie przekazał nam 10 sztuk zabytkowych, drewnianych wideł do rozrzucania obornika ze zbiorów prof. Stefana Biedrzyckiego. Liczące sobie ponad 100 lat obiekty można podzielić na trójzębne i dwuzębne okute, tzw. dwojnie. Unikatowe jest, używane kiedyś na Polesiu, łopatkowe narzędzie o gwarowej nazwie sochowyła. Obecnie Muzeum posiada 12 sztuk wideł drewnianych i 3 sztuki metalowych wideł o trzech rogach. Do narzędzi pomocniczych, służących do wyciągania obornika z pomieszczeń gospodarskich, zaliczamy 12 sztuk, kowalskiej roboty, kutych haków do gnoju. Wszystkie są dwurożne, jeden z okolic Leszna złożony jest z sześciu zębów. W drugiej połowie XIX wieku zaczęto stosować nawozy mineralne. W gospodarstwach chłopskich wysiewano je na polach ręcznie z nieckowatych misek przewieszonych przez ramię na parcianym pasku. Muzeum posiada 4 eksponaty tego typu. Gospodarstwa folwarczne do obsiewu niewielkich obszarów wykorzystywały siewniki nawozowe ręczne, konstrukcji taczkowej – i tych w muzeum mamy 3 egzemplarze. Wszystkie pochodzą sprzed 1939 roku i przeznaczone były do wysiewu saletry w międzyrzędzia. Jeden, przekazany przez PGR Siedmiorogów (w 1982 r.), wyprodukowano w fabryce Fr. Melichara. Drugi, typu „Meteor”, jest niemieckim patentem, ale produkowany był również przez firmę Cegielskiego. Muzeum zgromadziło również 7 siewników konnych służących do obsiewania większych powierzchni. Jeden z nich powstał w fabryce Fr. Melichara. Dwa nowszego typu rozsiewacze nawozów mineralnych „Kos” wyprodukowane zostały w latach 70. XX w. w Fabryce Maszyn Rolniczych „Kraj” w Kutnie. W tej grupie wyróżnić można kombinowane amerykańskie ciągniki John Deere i Fergusson, przystosowane do jednoczesnego wysiewu ziarna i nawozu. Najnowszą generację siewników zawieszanych z talerzowym aparatem wysiewającym reprezentują w zbiorach siewnik polski, wyprodukowany w 1964 r. w Fabryce Siewników w Brzegu nad Odrą, i siewnik z 1965 r. produkcji niemieckiej. Tematycznym uzupełnieniem zbiorów są liczne modele przekazane w 1964 r. przez Ośrodek Postępu Technicznego i Racjonalizacji PGR Czempiń, np. siewnik podmuchowy do nawozów mineralnych, rozlewacz wody amoniakalnej, roztrząsacz obornika i inne. Po II wojnie światowej wraz z powstaniem wielkoobszarowych PGR-ów zaistniała konieczność zastosowania nowych technologii wysiewu nawozów. Pierwszym samolotem użytkowanym rolniczo był dwupłatowiec CSS-13 SP-AHS, typu Kukuruźnik. W 1968 r. Muzeum pozyskało jeden z nielicznych istniejących egzemplarzy od Aeroklubu Poznańskiego. W zbiorach znalazły się także samoloty: Gawron, Wilga, Antek, Kruk, Morava i Dromader. Jednym z ostatnich nabytków jest śmigłowiec rolniczy Mi–2R Bażant produkowany w zakładach WSK-Świdnik od 1964 r. Do aparatury agrolotniczej możemy zaliczyć także, produkowany w Polsce od 1976 r. na zamówienie ZSRR, odrzutowy samolot polskiej konstrukcji M-15 Belphegor. Ze względu na problemy z pilotażem, po wyprodukowaniu 175 sztuk, został on wycofany z produkcji. Jeden z egzemplarzy wzbogacił zbiory Muzeum w 2014 r.


powered by