Historia

Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie powstało w 1964 roku. Status muzeum narodowego uzyskało w 1975 roku. Jest jedynym tej rangi muzeum rolnictwa w Polsce i jednym z nielicznych i największych w Europie. W swojej działalności nawiązuje do blisko 130 – letniej tradycji polskiego muzealnictwa rolniczego. Jest kontynuatorem i niejako spadkobiercą powstałego w 1875 roku w Warszawie Muzeum Przemysłu i Rolnictwa, którego zbiory uległy niemalże całkowitemu zniszczeniu w 1939 roku.

Pałac z 1853 roku - miejsce ekspozycji stałej "Historia społeczna wsi"

W latach 1964–1998 Muzeum podlegało Ministerstwu Rolnictwa, a od 1999 roku organizatorem Muzeum jest Sejmik Samorządowy Województwa Wielkopolskiego.

Muzeum jest członkiem Stowarzyszenia Związek Muzeów Polskich – Oddział Wielkopolski i Stowarzyszenia Muzeów na Wolnym Powietrzu. Należy również do Międzynarodowego Stowarzyszenia Muzeów Rolniczych (AIMA). W 1998 roku było organizatorem XII Kongresu tej organizacji, który poświęcony był problematyce metod i sposobów prezentowania postępu rolniczego w muzealnictwie.

W dniach 23-27 września 2009 r. Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie obchodziło jubileusz 45-lecia.

Przez ponad 45 lat swojej działalności Muzeum zgromadziło ponad 20 tysięcy obiektów, dokumentujących dorobek kilku pokoleń mieszkańców wsi polskiej w zakresie kultury materialnej i duchowej. Posiada również bogate zbiory biblioteczne, liczące ponad 34 tysiące woluminów książkowych, i interesujące zbiory archiwalne.

Muzeum realizuje swoje zadania statutowe i ustawowe, stosując różnorodne formy działalności. Jednym z zadań Muzeum jest upowszechnianie zbiorów. Formami pracy upowszechnieniowej są wystawy, lekcje muzealne, plenery, warsztaty oraz imprezy rekreacyjno-edukacyjne. Do cieszących się dużym zainteresowaniem imprez plenerowych należą między innymi: „Jarmark Wielkanocny”, „Festyn Zielonoświątkowy”, „Wesele wiejskie” i „Retro Show”. Ideą organizowanych imprez jest interaktywne udostępnianie i poznawanie zbiorów. Forma ta polega na „ożywianiu” martwych obiektów muzealnych i umożliwianiu nawiązania z nimi stosunku emocjonalnego przez odbiorcę – uczestnika imprezy. W tym celu uruchamiane są tak zwane stanowiska interaktywne.

Za realizowanie ciekawych form pracy edukacyjnej i upowszechnieniowej Muzeum otrzymało wyróżnienie Ministra Kultury w ogólnopolskim konkursie Wydarzenie Muzealne Roku „Sybilla 2002”. W Konkursie na Wydarzenie Muzealne Roku w Wielkopolsce „Izabella” organizowanym od 2002 roku pod patronatem Marszałka Województwa Wielkopolskiego Muzeum otrzymało następujące nagrody:

• 2002 – Główna nagroda „Izabella 2002” za program edukacyjny „Interaktywne upowszechnianie i poznawanie zbiorów”
• 2002 – Nagroda II w kategorii Wydawnictwa za publikację „Powiat śremski” z serii „Majątki Wielkopolskie”
• 2003 – Nagroda II w kategorii Edukacja za dydaktyczny charakter inscenizacji „Wesele Lubelskie”
• 2004 – Nagroda I za program edukacyjny „Jak pracowały woły”
• 2004 – Nagroda III za wystawę „Trofea myśliwskie Adama Smorawińskiego” (w oddziale w Uzarzewie)
• 2005 – Grand Prix – nagroda główna w kategorii Wydawnictwa za katalog wystawy czasowej pt. „Bezczasowy Ogród Jedności”
• 2006 – Wyróżnienie za działalność w kategorii Wystawiennictwo za realizację wystawy czasowej pt. „Żydzi w Polsce – historia i kultura”
• 2006 – Nagroda II w kategorii Działalność naukowa i konserwatorska za „Renowację i przywrócenie do stanu pierwotnej sprawności technicznej lokomobili parowej H.Cegielski typ EM”
• 2007 – Nagroda II w kategorii Działalność naukowa i konserwatorska za „Wdrożenie fumigacji gazem neutralnym jako metody konserwacji”
• 2008 – I nagroda w kategorii Działalność naukowa, konserwatorska i dokumentacja zbiorów za badania nad wdrożeniem systemu ARCO.

Oferta muzealna cieszy się dużym zainteresowaniem odbiorców. Potwierdza to wzrastająca znacznie liczba osób odwiedzających Muzeum.

W ramach prac badawczych Muzeum inwentaryzuje od 1986 roku na terenie całego kraju zabytkowe obiekty budownictwa rezydencjalno - folwarcznego i przemysłu rolno-spożywczego. Plonem tych prac są między innymi sukcesywnie wydawane od 1994 roku w serii „Majątki wielkopolskie” katalogi dotyczące poszczególnych powiatów naszego regionu.

Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie – to nowoczesna placówka muzealna, konsekwentnie realizująca program rozwoju, który przewiduje m.in. przystosowanie placówki do potrzeb osób niepełnosprawnych, przeprowadzenie remontu i modernizacji magazynów zbiorów, uatrakcyjnienie ekspozycji muzealnych oraz wdrożenie kompleksowego planu ochrony zbiorów i majątku muzealnego.

Od 2006 r. Muzeum Narodowe jest członkiem prawnym Wielkopolskiego Oddziału Polskiego Stowarzyszenia Użytkowników i Przyjaciół Koni Roboczych oraz Konnych Producentów Zdrowej Żywności.

Muzeum Narodowe Rolnictwa w Szreniawie posiada obecnie pięć oddziałów terenowych:
Muzeum Przyrodniczo-Łowieckie w Uzarzewie (1977), Muzeum Młynarstwa i Wodnych Urządzeń Przemysłu Wiejskiego w Jaraczu (1981), Muzeum Wikliniarstwa i Chmielarstwa w Nowym Tomyślu (1985), Skansen i Muzeum Pszczelarstwa w Swarzędzu (1999) oraz Muzeum Gospodarki Mięsnej w Sielinku (2004).